Ένας θησαυρός δίπλα μας· Γνωρίστε τον Υμηττό

 

Στο Κορωπί και στους κατοίκους του έλαχε μια ανεκτίμητη κληρονομιά: Το ανατολικό και κεντρικό τμήμα του Υμηττού, του ιερού όρους των αρχαίων Αθηναίων, που το εξύμνησαν και το τραγούδησαν τόσοι και τόσοι ποιητές και τον ζωγράφισαν σπουδαίοι ζωγράφοι από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Αυτό λοιπόν το τμήμα του Υμηττού, μαζί με αυτό της Καισαριανής, είναι ιδιαίτερα ευνοημένο, γιατί υπερέχει σε φυσικές καλλονές, φυσικά μνημεία, χλωρίδα και ιστορία έναντι πολλών άλλων τμημάτων του. Παρόμοιο ασφαλώς είναι και το δυτικό κεντρικό τμήμα, που ανήκει στη Γλυφάδα.

Στις πιο πάνω ορεινές τοποθεσίες, Προφήτης Ηλίας, Σέσι, Σιν Πάλη, Ντούκα,  Μαυροβούνι και Πουρναρή (ή «Γυρισμός» Γλυφάδας) το χέρι του Δημιουργού εκδηλώνεται εδώ με αξεπέραστη καλλιτεχνική διάθεση: Το διάσελο της Ντούκας σχηματίζει μια φυσική πλατεία, όπου ανατολικά έχουμε θέα προς τα Μεσόγεια και τις θάλασσες του Ευβοϊκού και στα νοτιοδυτικά τη Γλυφάδα και το Ελληνικό με τις θάλασσες του Σαρωνικού Κόλπου. Κι όλα αυτά απλώνονται κάτω από τα δασωμένα ρέματα του Κεντρικού Υμηττού, της Ντούκας και της Πουρναρής, όπου η λαλιά του κούκου ακόμα ηχεί τις ανοιξιάτικες και καλοκαιρινές ημέρες. Και η χλωρίδα καταπληκτική, χάρμα των αισθήσεων: Ανοιξιάτικα και φθινοπωρινά αγριολούλουδα, αγιόκλημα, ορχιδέες, μαργαρίτες, γαλάζια κρίνα και κυκλάμινα που φυτρώνουν στις σχισμές των βράχων.

Τα Σπήλαια, ο Κήπος της Εδέμ και τα «ρέδια»

Είναι τόσο εκπληκτική η ποικιλία και η ομορφιά των αγριολούλουδων στη ρεματιά κάτω από την Τρύπια Σπηλιά, ώστε έδωσα στην τοποθεσία αυτή την προσωρινή ονομασία Κήπος της Εδέμ. Εκτός από την Τρύπια Σπηλιά, που αποτελεί ένα από τα  ωραιότερα φυσικά γεφύρια της Ελλάδος, υπάρχουν  τα θεαματικά «ρέδια» του Σέσι και της Ντούκας, δηλαδή απότομοι κρημνοί που είναι κατάλληλοι για το άθλημα της αναρρίχησης. Εκεί φωλιάζει ο περήφανος αετός και το γεράκι. Μια πλειάδα από σπήλαια στην περιοχή του  Προφήτη Ηλία, της Ντούκας και του Μαυροβουνίου προσφέρει συγκινήσεις στους σπηλαιολόγους που αρέσκονται σε τέτοιου είδους εξερευνήσεις. Ένα απ’ αυτά βρίσκεται στην αρχή του ρέματος της Ντούκας και διαθέτει μάλιστα αξιόλογους σταλακτίτες και σταλαγμίτες.  

Η Σφηττία Οδός και άλλες αρχαιότητες

Eπίσης υπάρχουν αρχαιότητες πάνω στο οροπέδιο του Προφήτη Ηλία, όπου υπάρχουν τα Ιερά του Ομβρίου Διός και του Απόλλωνα Προοψίου. Οι ανασκαφές που είχε αρχίσει το σημείο αυτό προ πολλών δεκαετιών ο αείμνηστος συμπολίτης μας αρχαιολόγος Νίκος Κοτζιάς θα πρέπει να συνεχιστούν, γιατί αναμένεται να δώσουν σημαντικά αποτελέσματα. Αρχαιότητες διαθέτει επίσης και η τοποθεσία της Φουβάγιας, αφού εδώ υπήρξε ο μεγάλος αρχαιότατος δήμος του Σφηττού. Ο Δήμος Κορωπίου θα πρέπει να ζητήσει από το Υπουργείο Πολιτισμού να προγραμματιστούν οι σχετικές ανασκαφές.

Μα πάνω απ’ όλα σε τούτην εδώ την περιοχή υπάρχει ακόμα και σήμερα η πανάρχαια Σφηττία Οδός, που συνέδεε από την αρχαιότητα μέχρι την προπολεμική εποχή τα Μεσόγεια με την Αθήνα. Ο δρόμος αυτός έχει ξεχαστεί από τους Κορωπιώτες πριν από μισό αιώνα και περισσότερο. Επανήλθε στη μνήμη μας τα τελευταία χρόνια. Και χάρη στο ενδιαφέρον και τη δαπάνη του συμπολίτη μας Νίκου Παυλίδη και τη στήριξη του Δήμου ξαναλειτούργησε την άνοιξη αυτού του έτους. Όπως είναι γνωστό, για τη Σφηττία Οδό κάνει λόγο ο Πλούταρχος στο βιβλίο του Βίοι Παράλληλοι, Θησεύς, παρ. 13.       

 Έχω εκπονήσει και χάρτη του Κεντρικού Υμηττού, από Κορωπί μέχρι Γλυφάδα, που περιλαμβάνει πληθώρα πληροφοριών.

Είχαμε γυρισμένη την πλάτη και δικαιολογημένα θα ρωτήσει τώρα κάποιος: «Καλά, όλα αυτά τα θαυμάσια δεν τα είχε δει προηγουμένως κανείς? Κανένας δε μίλησε ποτέ γι’ αυτά?

Ε, λοιπόν, όσο περίεργο κι αν σας φανεί, κανένας σχεδόν δεν τα είδε και σίγουρα κανένας δε μίλησε δημόσια γι’ αυτά. Λες και είχαμε γυρισμένη την πλάτη μας σ’ αυτή την ομορφιά ή κλείναμε τα μάτια μας για να μην τη βλέπουμε. Μόνο τα τελευταία χρόνια αρχίσαμε να τα ανοίγουμε. Μη φανταστείτε ότι ήμασταν πολλοί. Μετρημένοι στα δάχτυλα ήμασταν, όχι περισσότεροι από 20 άτομα.

Ο θησαυρός και η τύχη των οραμάτων

Τον Κεντρικό Υμηττό τον έχω ονομάσει «Θησαυρό του Κορωπίου». Και τον εννοώ ως θησαυρό και με  τις δυο έννοιες: Την μεταφορική, λόγω της σπάνιας φυσικής ομορφιάς του, αλλά και με την κυριολεκτική, δηλαδή την οικονομική. O Υμηττός μας είναι θησαυρός. Δεν το είχαμε σκεφτεί αυτό, αλλά μπορεί να αποδειχτεί το πολυτιμότερο χαρτί μας για την τουριστική και οικονομική ανάπτυξη του τόπου μας. Δεν είναι τυχαίο ότι από τα εκατομμύρια των τουριστών που φτάνουν κάθε χρόνο στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος, ούτε ένας δεν ξεπέφτει ποτέ στο Κορωπί. Και καλά κάνει, αφού δεν έχουμε τίποτα να του επιδείξουμε.

Αλλά ποτέ δεν είναι αργά. Ας αρχίσουμε τώρα. Με την προϋπόθεση βέβαια ότι και ο όμορος Δήμος της Γλυφάδας θα ενστερνισθεί το όραμά μας – γιατί για όραμα πρόκειται – και θα συνεργαστεί ώστε αυτό να πάρει σάρκα και οστά. Η ωφέλεια θα είναι κοινή και για τους δύο Δήμους και για τους κατοίκους τους. Σε δεύτερη φάση μπορεί να κληθούν να συμμετάσχουν και οι λοιποί όμοροι Δήμοι Ελληνικού – Αργυρούπολης και Ηλιούπολης.

Γνωρίζω την τύχη των οραμάτων: Συνήθως πραγματοποιούνται – αν πραγματοποιηθούν - μετά τον θάνατο του οραματιζόμενου. Βλέπε όραμα Αντώνη Τρίτση, Μελίνας Μερκούρη κ.λ.π. Αυτό είναι μέσα στα αναμενόμενα. Προϋπόθεση πάντως είναι να γίνει πρώτα η κατάλληλη υποδομή με κάποια έργα. Τα έργα αυτά όχι μόνο θα σέβονται απόλυτα το περιβάλλον, αλλά και θα το προστατεύουν από πυρκαγιές και ενδεχόμενες καταπατήσεις. Τα οικήματα αποκλείονται.

Σαν το φαράγγι της Σαμαριάς. Γιορτές Άνοιξης στο Σταυρό Ντούκας!
ymhttos-ntouka
Οραματίζομαι να γίνουν τα ρέματα της Ντούκας από την πλευρά του Κορωπιού και της Πουρναρής από την πλευρά της Γλυφάδας, κάτι σαν το φαράγγι της Σαμαριάς, για την πεζοπορία των κατοίκων τους  και – γιατί όχι και τουριστών. Να διενεργούνται επίσης αγώνες ανώμαλου δρόμου, ορεινής ποδηλασίας, να γίνονται αναρριχήσεις στα «ρέδια» και επισκέψεις και εξερευνήσεις στα πολλά και ενδιαφέροντα, όπως είδαμε, σπήλαια της περιοχής. Ήδη έχω προτείνει να καθιερωθούν από τους Δήμους Κρωπίας και Γλυφάδας ετήσιες Γιορτές Άνοιξης, με ποικίλο καλλιτεχνικό πρόγραμμα, που θα γίνονται στην πλατεία Σταυρού της Ντούκας,  που φέρει το παραδοσιακό τοπωνύμιο Κιάφα Ντράσα (αρβ. = αυχένας της σανίδας). Η φυσική αυτή πλατεία δεν θα χωρίζει πλέον, αλλά θα ενώνει τους δύο αυτούς Δήμους.

Η τουριστική διαδρομή και ο Σφήττιος Κήπος

Η τουριστική διαδρομή από την πλευρά του Κορωπιού θα αρχίζει από την οδό Αδριανού (ΝΑΤΟ) και θα ακολουθεί την οδό Φιλιάτη. Στην πλατεία του παλαιού χωριού Φιλιάτι, όπου οι εκκλησίες του αγίου Δημητρίου και αγίου Ιωάννου, οι επισκέπτες θα ξεναγούνται στους ναούς αυτούς καθώς και στο πηγάδι του Πεισίστρατου, που έχει εξακριβωμένη ηλικία τουλάχιστον 2.500 ετών. O δήμαρχος Kορωπίου Δημήτρης Κιούσης έχει ήδη εξαγγείλει την κατασκευή και διαμόρφωση της ιστορικής αυτής πλατείας.

Από το Φιλιάτι η διαδρομή θα ακολουθεί την ανώνυμη αγροτική οδό που βγαίνει στην οδό Σφηττού, και στη συνέχεια τη γνήσια Σφηττία Οδό, που περνάει πίσω από τον πρώην σκουπιδότοπο, που τώρα σ’ αυτή τη θέση δημιουργείται ένας ωραίος κήπος πάνω σε τεχνητό λοφίσκο. Πρόκειται πραγματικά για ευτυχή συγκυρία, γιατί ο κήπος αυτός,  βρίσκεται ακριβώς πάνω στην τουριστική διαδρομή. Η πιο πάνω διαδρομή θα γίνεται με αυτοκίνητο μέχρι την αρχή του ρέματος της Ντούκας. Μετά ο τουρίστας θα ανεβαίνει πεζός το μονοπάτι στα ίχνη της αρχαίας Σφηττίας Οδού και αφού φτάσει στο διάσελο του Σταυρού θα κατηφορίζει προς Γλυφάδα. Την αντίθετη διαδρομή θα ακολουθούν όσοι έρχονται από Γλυφάδα, για να καταλήξουν στο Φιλιάτι ή στο Κορωπί.   Για να υλοποιηθούν όλα αυτά χρειάζεται εθελοντική δουλειά από συλλογικούς φορείς και μεμονωμένα άτομα, υπό την καθοδήγηση της δημοτικής αρχής. Χρειάζεται φαντασία, κέφι, ενθουσιασμός και  διάθεση για δουλειά.

Ας προσβλέπουμε λοιπόν προς τον Κεντρικό Υμηττό. Εδώ, δίπλα μας, βρίσκεται ο θησαυρός. Αν τον αξιοποιήσουμε με σεβασμό κι αν τον προστατέψουμε, αυτός θα μας ανταμείψει.

Γιάννης Πρόφης, λαογράφος-συγγραφέας

 από ομιλία του στα “Σφήττεια 2014”

Αφήστε σχόλιο...

Προτεινόμενο Video

Επισκέπτες σε σύνδεση

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 281 επισκέπτες και κανένα μέλος